Ferdinand Grapperhaus is hoogleraar Europees arbeidsrecht, Partner bij Allen & Overy, vader van vier, voetballiefhebber, ...

Lees meer

Gepost op 12 september 2017

Klimaatcynisme

De verwoesting die orkaan Irma heeft aangericht op Sint Maarten confronteert ons Koninkrijk ineens met een andere, mogelijke consequentie van klimaatverandering. Ik zeg mogelijke, want er is nog geen consensus over de gedachte dat de toenemende intensiteit van orkanen veroorzaakt wordt door klimaatverandering. Zeker is dat het oceaanwater geleidelijk warmer wordt. En omdat het verschil tussen warme zeewatertemperatuur en koelere luchttemperatuur tot een tropische storm kan leiden, lijkt het niet onlogisch dat een steeds warmere oceaan tot heviger stormen gaat leiden. Het wetenschappelijk klimaatpanel van de Verenigde Naties (IPCC) heeft een toename van orkaanintensiteit berekend van 2% tot 11% tegen het einde van deze eeuw. Ook de hoeveelheid neerslag zal volgens IPCC toenemen, met 10% tot 15%. Alleen al de onzekerheid over oorzakelijk verband tussen klimaatverandering en orkaankracht moet voldoende aanleiding zijn voor grondig nader onderzoek. Maar ik vrees dat zo'n onderzoek in het huidige politieke klimaat niet op veel politieke steun kan rekenen. Dit zijn tijden van het klimaatcynisme. Voorbeelden? In Canada ligt het gehucht Churchill in het verre noorden van de deelstaat Manitoba, aan de Hudson Bay. Churchill had een decennia oude diepwaterhaven, die in vroeger tijden gebruikt werd voor overslag van graan. Vanaf de jaren tachtig werd de haven obsoleet. Totdat een Amerikaanse spoorwegbouwer de Canadese overheid in 1997 suggereerde om een nieuwe goederenspoorweg naar Churchill aan te laten leggen: door de klimaatverandering zou de noordelijke doorgang spoedig bevaarbaar worden voor containerschepen. De spoorlijn kwam er, dankzij klimaatcynisme. Maar nu grijpt het klimaatnoodlot zelf in: de spoorlijn was deels gebouwd op permafrost, die dit voorjaar wegspoelde na hevige regenstormen — de spoorlijn meesleurend. Bewoners van Churchill proberen nu wanhopig de overheid te bewegen de spoorlijn te herstellen, maar dat is volstrekt onrendabel. Zoals senator Ted Cruz het ook onrendabel vond om in 2012 oostelijke staten van de VS die door een orkaan waren getroffen van extra herstelgelden te laten voorzien door de federale overheid. Hij dringt nu zelf aan op hulp voor 'zijn' Texas. Het kan klimaatcynisch verkeren. Een laatste: de Amerikaanse tweedehandsautohandel verwacht een enorme opleving, omdat door orkaan Harvey maar liefst 500.000 auto's verloren zijn gegaan in de regio Houston. Ik denk terug aan een rasopportunist uit onze studententijd die zei: op de dag des oordeels heb ik een levendige handel in verhuur van roeibootjes. Ik word er bijna zelf cynisch van. Maar er is hoop. Op 13 september houdt het Europees Parlement een debat over de Staat van de Unie. Als ze in Brussel een verwoestende impact willen hebben, zouden ze eens met een groot klimaatplan moeten komen.